Upał nadchodzi do Rybnika. OPS przypomina o prostych zasadach bezpieczeństwa

W Rybniku robi się coraz bardziej duszno, a miejski komunikat zdrowotny nie zostawia złudzeń – nadchodzą dni, w których zwykły spacer czy droga do sklepu mogą mocniej obciążyć organizm. Ośrodek Pomocy Społecznej przypomina, że w czasie skwaru zagrożeniem bywa nie tylko omdlenie, ale też roztargnienie za kierownicą i spadek koncentracji w pracy. Dlatego na pierwszy plan wychodzą rzeczy banalne, a jednak decydujące: cień, woda, chłód i szybka reakcja na pierwsze sygnały przeciążenia.

• Pierwsze objawy pojawiają się szybciej, niż wielu osobom się wydaje
• W domu i na ulicy pomaga chłód przygotowany zawczasu
• Dzieci, seniorzy i zwierzęta są dziś najbardziej narażeni

Pierwsze objawy pojawiają się szybciej, niż wielu osobom się wydaje

Wysoka temperatura odbija się na całym organizmie, ale szczególnie niebezpieczne są odwodnienie i przegrzanie. Miejski komunikat zwraca uwagę na objawy, których nie wolno lekceważyć: zmęczenie, silny ból i zawroty głowy, nudności, gorączkę, szum w uszach, drgawki, przyspieszony oddech oraz szybsze bicie serca. To może być już udar cieplny lub słoneczny, a więc stan zagrożenia zdrowia, a nawet życia.

Upał nie kończy się jednak na fizycznym osłabieniu. Potrafi wyraźnie rozchwiać układ nerwowy – pojawia się senność, rozdrażnienie i problemy z koncentracją. W mieście oznacza to jedno: większą ostrożność na drodze, zwłaszcza podczas prowadzenia samochodu, gdy reakcje bywają wolniejsze, niż podpowiada kierowcy własne przyzwyczajenie.

Jeśli pojawia się osłabienie, ból głowy, silne pragnienie albo niepokój, należy wezwać pomoc, dzwoniąc pod numer 112. Gdy to możliwe, trzeba od razu przenieść się w chłodniejsze miejsce i nie czekać, aż objawy same ustąpią.

W domu i na ulicy pomaga chłód przygotowany zawczasu

Najprostsze ruchy często dają największy efekt. W ciągu dnia warto zamknąć okna i zasłonić żaluzje, zwłaszcza po stronie najbardziej nasłonecznionej. Z kolei rano i nocą, gdy powietrze jest chłodniejsze, można przewietrzyć mieszkanie. Dobrze sprawdza się też przewiewna odzież z naturalnych tkanin i jasnych kolorów – organizm łatwiej znosi wtedy skoki temperatur.

Ważne jest również unikanie szoku termicznego. Po kilku godzinach spędzonych w klimatyzowanym wnętrzu nie powinno się od razu wychodzić w najgorętszą porę na rozgrzane ulice. Podobnie trzeba rozsądnie planować aktywność fizyczną: bieganie, długi marsz czy inny wysiłek najlepiej odłożyć poza najgorętsze godziny dnia.

Komunikat przypomina też o ochronie przeciwsłonecznej. Filtr SPF należy nałożyć przed wyjściem z domu, a potem ponawiać po spoceniu się, kąpieli lub wytarciu skóry ręcznikiem. Warto pamiętać, że kosmetyk z filtrem nie daje pełnej tarczy, ale znacząco zmniejsza ryzyko oparzeń. Najsilniejsze promieniowanie UV pojawia się zwykle między 12.00 a 13.00, natomiast najwyższa temperatura powietrza często przypada na późniejsze godziny – mniej więcej między 15.00 a 18.00.

Do tego dochodzi jeszcze codzienny rytm jedzenia i picia. W upał lepiej wybierać lekkie posiłki, dużo warzyw i owoców, a także wodę niegazowaną. Tłuste i ciężkie dania tylko dokładają organizmowi pracy, a alkohol przyspiesza odwodnienie. W gorące dni trzeba też pamiętać o higienie, bo wysoka temperatura sprzyja rozwojowi bakterii, w tym salmonelli.

Dzieci, seniorzy i zwierzęta są dziś najbardziej narażeni

Szczególnej uwagi wymagają dzieci, osoby starsze i zwierzęta. W zaparkowanym samochodzie temperatura może wzrosnąć nawet do 50–60 °C, dlatego nie wolno zostawiać w nim ani dziecka, ani psa, nawet na krótko. To jedna z tych zasad, których nie da się traktować ulgowo.

Dzieci najlepiej chroni lekka, jasna odzież, czapka z daszkiem i unikanie długiego przebywania na słońcu. Wózek można osłonić parasolką także wtedy, gdy stoi w cieniu. Pomaga też podawanie letnich napojów – wody, soków albo herbatek ziołowych i owocowych – oraz kąpiel w letniej, a nie zimnej wodzie.

Seniorzy powinni ograniczyć wyjścia z domu, a jeśli są konieczne, zadbać o nakrycie głowy i stałą obserwację samopoczucia. Ma to znaczenie także wtedy, gdy przyjmują leki, bo przy odwodnieniu ich stężenie w organizmie może wzrosnąć do niebezpiecznego poziomu. Zwierzęta z kolei chłodzą się inaczej niż ludzie, dlatego w ich przypadku równie ważne są cień, woda i brak ryzyka zamknięcia w aucie. U psów dyszenie i odparowywanie śliny z jęzora to naturalny mechanizm obronny, ale w skrajnych warunkach bywa już za mało.

na podstawie: OPS Rybnik.