Rydułtowy i okolice: szkody górnicze mogą ujawniać się latami po eksploatacji

Rydułtowy i okoliczne miejscowości od dziesięcioleci związane są z górnictwem. Eksploatacja węgla wpłynęła na rozwój regionu, ale jednocześnie pozostawiła po sobie problemy, z którymi jego mieszkańcy mierzą się do dziś. Jednym z najpoważniejszych są szkody górnicze. Istnieje przekonanie, że jeśli wydobycie pod danym terenem zakończyło się kilka lub kilkanaście lat temu, to temat szkód górniczych jest zamknięty. Jednakże skutki działalności wydobywczej mogą pojawić się nawet po długim czasie od zakończenia eksploatacji. Właśnie dlatego mieszkańcy Rydułtów, Pszowa, Radlina czy Wodzisławia Śląskiego coraz częściej zgłaszają uszkodzenia budynków czy terenu. Jakie działania można podjąć jeśli przedsiębiorca górniczy zakończył wydobycie na danym terenie?

Czym są szkody górnicze?

Szkody górnicze to wszelkie uszkodzenia powstałe w wyniku działalności zakładu górniczego. Najczęściej powstają na budynkach mieszkalnych, budynkach gospodarczych, garażach czy gruncie. Mogą mieć różną skalę - od drobnych rys na ścianie po poważne uszkodzenia całej konstrukcji domu.

Do najczęstszych przykładów szkód górniczych należą: zarysowania na ścianach i sufitach, pęknięcia fundamentów, osiadanie budynku, krzywe podłogi, problemy z zamykaniem drzwi i okien, deformacje terenu, zalewanie działek i piwnic.

Dlaczego szkody górnicze mogą ujawnić się po latach od zakończenia działalności wydobywczej?

Jednym z najczęstszych błędów jest przekonanie, że szkody górnicze muszą wystąpić w momencie, gdy zakład górniczy prowadzi eksploatację na danym terenie. Tymczasem proces osiadania gruntu nie zawsze następuje od razu po wydobyciu. Ziemia może pracować przez wiele lat, a w konsekwencji skutki eksploatacji pojawią się dopiero po dłuższym czasie.

Często początkowo są to drobne uszkodzenia, które łatwo zbagatelizować. Właściciele nieruchomości tłumaczą je wiekiem domu albo naturalnym zużyciem materiałów. Dopiero z czasem okazuje się, że problem jest znacznie poważniejszy i może mieć związek z dawną eksploatacją górniczą.

Nie każdy wie, że może starać się o odszkodowanie za szkody górnicze

Wielu mieszkańców nadal nie zdaje sobie sprawy, że w przypadku szkód górniczych można ubiegać się o odszkodowanie od zakładu górniczego lub naprawienie szkody. Co ważne, dotyczy to również sytuacji, gdy szkody ujawniły się po latach.

Odpowiedzialność za szkody ponosi przedsiębiorca górniczy prowadzący eksploatację na danym terenie. Kluczowe znaczenie ma ustalenie związku pomiędzy działalnością górniczą a powstałymi uszkodzeniami.

Choć szkody górnicze mogą ujawnić się po wielu latach, nie warto zwlekać z podjęciem działań. Im wcześniej zostaną zgromadzone dokumenty i wykonane oględziny budynku, tym łatwiej zabezpieczyć dowody. W praktyce bardzo ważne są zdjęcia uszkodzeń, dokumentacja techniczna, opinie specjalistów, informacje o eksploatacji górniczej, historia wcześniejszych napraw.

Problem starych ugód a odszkodowanie za szkody górnicze

Zdarzają się sytuacje, w których poszkodowani przez szkody górnicze zawarli ugodę z przedsiębiorcą górniczym kilkanaście lat temu, często otrzymując niewielkie kwoty na wykonanie podstawowych napraw. Dla właścicieli nieruchomości była to wtedy szybka forma rozwiązania problemu. Dzisiaj jednak okazuje się, że szkody górnicze pojawiają się ponownie albo są znacznie większe niż początkowo zakładano. W takiej sytuacji wielu właścicieli nieruchomości nie wie, czy może ponownie dochodzić swoich praw oraz czy zawarta uprzednio ugoda całkowicie zamyka im możliwość zgłoszenia nowych szkód. Ponadto wątpliwości może budzić to czy wcześniejsze odszkodowanie za szkody górnicze było wystarczające oraz co zrobić w sytuacji, gdy mimo upływu czasu budynek nadal ulega uszkodzeniom.

W praktyce każda sprawa wymaga dokładnej analizy dokumentów i zakresu wcześniejszych ustaleń. Bardzo często właściciele uszkodzonej nieruchomości byli przekonani, że podpisując ugodę definitywnie kończą temat szkód górniczych. Tymczasem nowe uszkodzenia mogą mieć charakter odrębny albo ujawniać się stopniowo przez kolejne lata, co oznacza, że zakład górniczy w dalszym ciągu może ponosić odpowiedzialność za ich powstanie. To szczególnie ważne w przypadku starszych budynków, które przez lata były wielokrotnie narażone na ruchy gruntu.

Wpływ szkód na wartość nieruchomości

Jednym z najpoważniejszych skutków szkód górniczych jest spadek wartości nieruchomości. Problem dotyczy nie tylko budynków z widocznymi uszkodzeniami, już sama informacja o położeniu nieruchomości na terenie objętym wpływami górniczymi może odstraszać potencjalnych kupujących. W praktyce właściciele często spotykają się z sytuacją, w której dom jest trudniej sprzedać, kupujący negocjują niższą cenę i konieczne są kosztowne remonty i ekspertyzy.

Co ważne, spadek wartości nieruchomości może mieć znaczenie również przy sprawach odszkodowawczych. W niektórych przypadkach właściciele mogą dochodzić roszczeń nie tylko za same uszkodzenia budynku, ale również za utratę wartości nieruchomości wynikającą z działalności górniczej. Dotyczy to na przykład sytuacji, gdy dom znajduje się na terenie osiadającym lub w strefie wysokiej aktywności sejsmicznej.

Pomoc prawna ma duże znaczenie w sprawach szkód górniczych

Sprawy dotyczące szkód górniczych bywają skomplikowane. Często wymagają analizy dokumentacji technicznej, opinii biegłych oraz znajomości przepisów prawa górniczego. Dla osoby, która wcześniej nie miała z tym kontaktu, samodzielne prowadzenie sprawy może być trudne.

Kancelaria prawna specjalizująca się w dochodzeniu roszczeń związanych ze szkodami górniczymi może pomóc między innymi w ocenie sytuacji prawnej, przygotowaniu zgłoszenia szkody, negocjacjach z przedsiębiorcą górniczym, zgromadzeniu dowodów i dochodzeniu roszczeń przed sądem. W wielu przypadkach profesjonalna pomoc pozwala zwiększyć szanse na uzyskanie odszkodowania za szkody górnicze.

Artykuł, który Państwo przeczytali, jest sponsorowany przez Krajewska i Wspólnicy Kancelaria Adwokatów i Radców Prawnych sp. k. z siedzibą w Katowicach. Jednocześnie informujemy, że niniejszy materiał stanowi informowanie o wykonywaniu zawodu radcy prawnego w rozumieniu art. 31 ust. 2 Kodeksu Etyki Radcy Prawnego oraz informację handlową w rozumieniu § 23 ust. 2 Kodeksu Etyki Adwokackiej.